Patiëntmonitoring op de afdeling: welke vitale functies een bedside-monitor bewaakt, hoe alarmen zijn ingedeeld volgens IEC 60601-1-8, hoe u alarmmoeheid beperkt en wat de Vismo van Nihon Kohden daarbij biedt.
Wat is patiëntmonitoring?
Patiëntmonitoring is het continu of periodiek bewaken van de vitale functies van een patiënt. Een bedside-monitor brengt de waarden in beeld en geeft een alarm wanneer ze buiten de ingestelde grenzen komen. Zo kan het zorgteam een verslechtering eerder opmerken. Een monitor ondersteunt de beoordeling door de verpleegkundige en vervangt die niet.
Welke vitale functies worden bewaakt?
Een patiëntmonitor combineert doorgaans meerdere parameters in één overzicht:
- ECG en hartfrequentie: het hartritme en de snelheid, met herkenning van ritmestoornissen;
- zuurstofsaturatie (SpO₂): het zuurstofgehalte in het bloed, via pulsoximetrie;
- niet-invasieve bloeddruk (NIBP): periodiek gemeten met een manchet;
- ademhalingsfrequentie;
- lichaamstemperatuur.
Afhankelijk van de afdeling kan een monitor worden uitgebreid, bijvoorbeeld met EtCO₂, invasieve bloeddruk of een hartminuutvolumeschatting. Een stijgende hartslag, een dalende saturatie of een veranderende ademhaling kan een vroeg signaal zijn van verslechtering. Een Early Warning Score zet zulke metingen om in een score met afgesproken acties.
Bedside én verbonden
Een moderne monitor staat zelden op zichzelf. Monitoren kunnen op een monitoringnetwerk worden aangesloten, zodat waarden ook op een centrale post of in het elektronisch patiëntendossier (EPD) zichtbaar zijn. Bij Nihon Kohden kunnen Life Scope-monitoren via HL7 gegevens naar het EPD sturen. Hoe de koppeling met uw EPD er in de praktijk uitziet, bespreken wij graag met u en uw ICT-afdeling.
Alarmen: prioriteit en alarmmoeheid
Alarmen zijn de kern van monitoring, maar te veel alarmen leiden tot alarmmoeheid: een belangrijk signaal kan ondersneeuwen tussen meldingen die geen actie vragen. In een observationeel onderzoek op intensivecareafdelingen (Drew e.a., 2014; 461 patiënten) bleek 88,8 procent van de beoordeelde aritmiealarmen vals-positief te zijn. De Joint Commission wees in 2013 op alarmgerelateerde incidenten met dodelijke afloop en adviseert een vast proces voor alarmbeheer, standaardinstellingen per afdeling en richtlijnen voor het aanpassen van alarmgrenzen per patiënt.
Indeling volgens IEC 60601-1-8. De norm IEC 60601-1-8 (huidige uitgave 2020) stelt eisen aan alarmsystemen van medische elektrische apparatuur. De norm deelt alarmen in drie prioriteiten in, afhankelijk van hoe snel schade kan ontstaan en hoe ernstig die kan zijn:
- Hoge prioriteit: rood knipperend lampje en een geluidspatroon van tien snelle pulsen die zich herhalen.
- Middelhoge prioriteit: geel knipperend lampje en een patroon van drie iets tragere pulsen.
- Lage prioriteit: een geel of cyaan lampje en een signaal van een of twee pulsen.
De norm maakt ook onderscheid tussen fysiologische alarmen (de toestand van de patiënt) en technische alarmen (de toestand van het toestel). Of een specifiek toestel aan de norm voldoet, staat in de documentatie van de fabrikant.
Beperken van onnodige alarmen. Wat een afdeling zelf kan doen, is onder meer:
- alarmgrenzen per patiënt aanpassen binnen de afspraken van de afdeling;
- elektroden en sensoren op tijd vervangen en goed plaatsen, zodat artefacten afnemen;
- alarmen van verschillende prioriteit duidelijk onderscheiden en per afdeling bepalen wie waarop reageert.
De klinische verantwoordelijkheid voor de alarmgrenzen ligt bij de afdeling.
De Vismo-serie van Nihon Kohden
De Vismo (PVM-4000) is een serie bedside-monitoren die Nihon Kohden beschrijft voor uiteenlopende klinische omgevingen, van het ziekenhuis tot de polikliniek. Volgens de fabrikant heeft de Vismo onder meer:
- ec1-aritmieanalyse. Volgens de fabrikant is deze aritmieanalyse bedoeld om het aantal valse alarmen te verminderen. Hoeveel dat op uw afdeling scheelt, hangt af van de patiënten en de instellingen.
- cap-ONE-CO₂-meting voor niet-geïntubeerde en geïntubeerde patiënten, bijvoorbeeld bij procedurele sedatie.
- esCCO, een niet-invasieve schatting van het hartminuutvolume (bij bepaalde uitvoeringen), en de variatiematen PPV en SPV voor beademde patiënten.
- Interbed-functie: een Vismo toont de gegevens en alarmstatus van andere monitoren in het netwerk, ook zonder centrale post. Het scherm kan de cijfers van maximaal acht patiënten tonen.
- Uitleg op het scherm: illustraties met meettips per parameter en bij een technisch alarm een afbeelding van wat u kunt controleren.
- Eenvoudig te reinigen uitvoering, volgens de fabrikant ontworpen voor hygiënisch gebruik.
Er zijn zes uitvoeringen (PVM-4731, -4733, -4751, -4753, -4761 en -4763) die verschillen in SpO₂-technologie (Masimo, Nellcor of Nihon Kohden) en in het aantal MULTI-aansluitingen (geen of twee). Welke uitvoering bij uw afdeling past, bespreken wij graag met u. Wij leveren en ondersteunen de Vismo als distributeur van Nihon Kohden in Nederland, met advies, installatie, instructie en onderhoud.
Voor welke afdelingen?
Bedside-monitoring is relevant voor verpleegafdelingen met bewaking, medium care, de recovery, de spoedeisende hulp en de dagbehandeling: overal waar vitale functies continu of periodiek worden bewaakt. De keuze van het type monitor hangt af van de parameters die uw afdeling nodig heeft.
Veelgestelde vragen
Wat meet een patiëntmonitor?
Doorgaans ECG en hartfrequentie, zuurstofsaturatie (SpO₂), niet-invasieve bloeddruk, ademhaling en temperatuur, in één overzicht en met alarmen bij afwijkende waarden.
Wat is het verschil met een ECG-toestel?
Een ECG-toestel maakt een momentopname, een diagnostisch 12-afleidingen-ECG. Een monitor bewaakt vitale functies continu of periodiek over langere tijd.
Kunnen monitoren met elkaar verbonden worden?
Ja. Monitoren kunnen op een monitoringnetwerk worden aangesloten, zodat waarden ook centraal of op een andere monitor zichtbaar zijn. Bij de Vismo kan dat volgens de fabrikant via de interbed-functie, ook zonder centrale post.
Wat is alarmmoeheid?
Het verschijnsel dat zorgverleners minder gevoelig worden voor alarmen wanneer er veel meldingen zijn die geen actie vragen. Een goede alarminrichting, goede sensoren en alarmgrenzen die bij de patiënt passen, beperken het risico.
Meer bij VCM Medical
Bij VCM Medical: Patiëntmonitoring bij VCM Medical · Over Nihon Kohden.
Lees ook: Telemetrie en centrale monitoring: de afdeling in één overzicht · Early Warning Scores: vroege herkenning van achteruitgang op de afdeling.
Advies, demo of offerte aanvragen





