CPAP-titratie uitgelegd: wat het doel is, hoe een titratie in het slaaplab verloopt, wanneer auto-CPAP thuis of een split-night-onderzoek een optie is en welke signalen u daarbij registreert.
Kort samengevat
CPAP (continuous positive airway pressure) houdt de bovenste luchtweg met een continue lichte overdruk open. Het is een veelgebruikte behandeling bij matige tot ernstige obstructieve slaapapneu (OSA). Titratie is het bepalen van de druk die voor deze patiënt nodig is. Dat kan onder begeleiding in het slaaplab, met een volledige polysomnografie (PSG), of thuis met een apparaat dat de druk zelf aanpast (automatische CPAP, auto-CPAP of APAP).
Waarom titreren?
De benodigde druk verschilt per patiënt en kan binnen één nacht wisselen. In REM-slaap en in rugligging is vaak meer druk nodig. Een te lage druk laat apneus en hypopneus bestaan. Een te hoge druk is oncomfortabel en kan de therapietrouw schaden. Een titratie zoekt daarom de druk waarbij de ademhalingsgebeurtenissen en het snurken wegvallen, zonder meer druk dan nodig.
De Nederlandse richtlijn OSA bij volwassenen (NVALT en NVKNO, 2018) streeft naar een gebruik van 6 uur per nacht en 7 nachten per week en benadrukt begeleiding in de eerste 2 tot 6 weken.
CPAP-titratie in het slaaplab
De patiënt slaapt met een CPAP-masker en een volledige PSG. De technicus verhoogt de druk stapsgewijs en ziet op het scherm direct wat er met luchtstroom, saturatie, snurken en slaapstadia gebeurt. De AASM-richtlijn voor manuele titratie (2008) beschrijft dat de druk wordt verhoogd tot apneus, hypopneus, respiratory effort-related arousals en snurken zijn verdwenen, of tot de maximale druk is bereikt. De AASM onderscheidt kwaliteitsniveaus voor een titratie. Voor het niveau ‘optimaal’ is onder meer een lage respiratoire index gedurende ten minste 15 minuten nodig, inclusief REM-slaap in rugligging.
Verdraagt de patiënt CPAP niet of blijven er gebeurtenissen bestaan, dan kan het protocol voorzien in een overstap naar bilevel-ondersteuning. Vooraf krijgt de patiënt uitleg, een proefopstelling en een goed passend masker.
Split-night. Bij een split-night-onderzoek dient de eerste helft van de nacht voor de diagnose en de tweede voor de titratie. De AASM-richtlijn voor diagnostiek (2017) stelt dat een split-night-protocol kan worden gebruikt als dat klinisch passend is (zwakke aanbeveling). Gangbare protocollen vragen een duidelijk verhoogde AHI in de eerste uren en voldoende resterende tijd voor de titratie; de exacte criteria staan in het protocol van het centrum.
Titratie thuis met auto-CPAP
De AASM-richtlijn voor PAP-therapie bij OSA (2019) adviseert sterk om bij volwassenen zonder significante comorbiditeit de behandeling te starten met auto-CPAP thuis of met een titratie in het lab. De Nederlandse richtlijn laat de keuze tussen vaste CPAP en auto-CPAP afhangen van voorkeur, beschikbaarheid en kosten.
Er zijn beperkingen. Volgens de Nederlandse richtlijn wordt auto-CPAP niet voorgeschreven bij OSA in combinatie met COPD, obesitas-hypoventilatie, hartfalen, een centraal slaapapneusyndroom of na een uvulopalatopharyngoplastiek (UPPP). Bij deze patiënten kiest de behandelaar een andere instelroute, bijvoorbeeld een titratie onder begeleiding.
Het verschil in het kort:
- Titratie in het lab: een technicus begeleidt de hele nacht, u registreert een volledige PSG en de route past bij patiënten met comorbiditeit of een lastige instelling.
- Auto-CPAP thuis: er is geen begeleiding tijdens de nacht, het apparaat meet zelf een beperkt aantal signalen en u beoordeelt achteraf de apparaatdata. De route past bij volwassenen zonder significante comorbiditeit.
Wat u registreert
Een titratie vraagt om gelijktijdige registratie van EEG en EOG (slaapstadia), kin- en been-EMG, ECG, luchtstroom, ademhalingsinspanning, saturatie, houding en snurken, zodat de technicus de hele nacht kan meekijken.
VCM Medical levert hiervoor de Compumedics Grael 4K met Profusion Sleep. De Grael 4K heeft 32 referentiële en 16 differentiële kanalen, werkt met 24-bit en slaat op tot 4.096 Hz, en gebruikt één PoE-netwerkkabel voor voeding en data. Profusion Sleep bevat volgens de fabrikant een module (Decision Assist) die ondersteunt bij de keuze om in een split-night-onderzoek over te gaan op CPAP-titratie, en dient ook voor het scoren en rapporteren van de nacht.
Veelgestelde vragen
Waarom niet voor iedereen dezelfde druk?
Omdat de benodigde druk per patiënt en per slaapfase verschilt. Een titratie zoekt de druk die het effect geeft met zo min mogelijk overdruk.
Wat is een split-night-onderzoek?
Een onderzoek waarin de eerste helft van de nacht de diagnose bevestigt en de tweede helft wordt gebruikt om te titreren.
Wanneer is auto-CPAP thuis geen goede keuze?
Volgens de Nederlandse richtlijn niet bij OSA samen met COPD, obesitas-hypoventilatie, hartfalen of een centraal slaapapneusyndroom, en niet na een UPPP. De behandelaar beslist.
Meer bij VCM Medical
Bij VCM Medical: Slaapdiagnostiek bij VCM Medical · Over Compumedics.
Lees ook: Polysomnografie uitgelegd: het complete slaaponderzoek · Goede huidvoorbereiding: de sleutel tot een betrouwbare Somfit-meting.
Advies, demo of offerte aanvragen





